Autisme op de werkvloer
Veel mensen met autisme functioneren inhoudelijk uitstekend, ook op de werkvloer.
Problemen ontstaan vaak niet door het werk zelf, maar door sociale dynamiek.
Problemen binnen organisaties
Veel organisaties functioneren deels op:
- impliciete communicatie
- informele hiërarchie
- relationele loyaliteit
- beeldvorming
- politieke processen
Mensen met autisme communiceren vaak directer.
Daardoor ontstaan regelmatig misverstanden.
Autisme op de werkvloer: Sterke kanten van autisme
Veel werknemers met autisme beschikken over:
- analytisch vermogen
- detailgerichtheid
- loyaliteit
- focus
- probleemoplossend denken
Juist complexe inhoudelijke functies passen daarom soms goed.
FAQ
Kunnen mensen met autisme succesvol werken?
Ja. Veel mensen met autisme functioneren inhoudelijk zeer sterk.
Waarom ontstaan dan toch problemen?
Vaak door sociale verwachtingen en onduidelijke communicatie.
Autisme op de werkvloer
Voor mij is de werkvloer nooit alleen een plek geweest om te werken. Het was een omgeving waarin ik systemen probeerde te begrijpen, te verbeteren en soms zelfs opnieuw op te bouwen. Ik keek anders naar organisaties dan veel anderen deden. Waar anderen vooral functies, hiërarchie of sociale verhoudingen zagen, zag ik structuren, processen, patronen en onderliggende mechanismen.
Een groot deel van mijn leven heb ik gewerkt in verantwoordelijke functies als directeur, algemeen directeur, CEO en interim-bestuurder. Pas veel later ontdekte ik dat autisme een belangrijke rol speelde in de manier waarop ik dacht, analyseerde en handelde. Achteraf vielen veel puzzelstukken op hun plaats.
Mijn kracht op de werkvloer zat vaak in het analyseren van complexe situaties, het herkennen van patronen, het oplossen van problemen en het behouden van overzicht in chaos. Juist in moeilijke omstandigheden bleef ik meestal rationeel denken. Ik kon snel door systemen heen kijken en zag vaak eerder dan anderen waar iets structureel fout ging.
Maar de werkvloer bestaat niet alleen uit inhoud, logica en prestaties. Dat heb ik pas later echt leren begrijpen. Organisaties draaien ook op ongeschreven regels, sociale verhoudingen, belangen, macht, emotie en verborgen verwachtingen. En juist dat deel vond ik vaak ingewikkeld.
Ik ging er lange tijd vanuit dat mensen bedoelden wat ze zeiden. Dat afspraken ook werkelijk afspraken waren. Dat loyaliteit wederzijds was. Dat eerlijkheid vanzelfsprekend hoorde te zijn binnen professioneel gedrag. Achteraf begrijp ik dat ik daarin soms te veel vertrouwde op logica en integriteit, terwijl veel organisaties in werkelijkheid veel sterker worden gestuurd door sociale dynamiek en persoonlijke belangen.
Maar:
Daardoor heb ik waarschijnlijk jarenlang gemaskeerd zonder dat zelf volledig te beseffen. Ik paste mij aan, analyseerde sociale situaties rationeel en probeerde gedrag te begrijpen alsof het een logisch systeem was. Dat kostte enorm veel energie. Naar buiten toe zagen mensen vaak iemand die succesvol, sterk, intelligent en doelgericht was. Maar bijna niemand zag hoeveel mentale belasting daarachter zat.
Misschien is dat ook waarom de titel Autisme en de valkuil van vertrouwen zo goed past bij mijn leven. Mijn grootste kwetsbaarheid lag nooit in intelligentie of vakkennis, maar in vertrouwen. Ik ging vaak uit van openheid, eerlijkheid en redelijkheid, terwijl niet iedereen vanuit diezelfde uitgangspunten handelt.
Op de werkvloer heeft dat soms harde gevolgen gehad. Ik heb meegemaakt dat mensen andere bedoelingen hadden dan ze uitspraken. Dat loyaliteit tijdelijk bleek. Dat prestaties geen bescherming boden tegen manipulatie, conflicten of uitsluiting. En dat juist mensen die veel verantwoordelijkheid dragen soms ook extra kwetsbaar kunnen zijn.
Toch kijk ik niet alleen negatief terug op mijn loopbaan. Werk gaf mij ook betekenis. Ik kon bouwen, creëren, oplossen en verantwoordelijkheid dragen. Ik haalde voldoening uit complexe vraagstukken en uit het verbeteren van organisaties. Maar tegelijkertijd was de werkvloer voor mij ook een omgeving van voortdurende sociale alertheid en mentale belasting.
Achteraf zie ik dat ik systemen vaak beter begreep dan de verborgen sociale spelregels die onder die systemen lagen. Misschien is dat wel één van de belangrijkste inzichten uit mijn leven.
